Kripto para piyasasındaki satış dalgası 13 Kasım sabahı sert bir tasfiye zincirine dönüştü. Bitcoin (BTC), Bitstamp verilerine göre sabah saatlerinde 67.500 dolara kadar gerileyerek yaklaşık üç ayın en düşük seviyesini gördü. CoinGlass verilerine göre son 24 saatte 185 binden fazla yatırımcının toplam 1,62 milyar dolarlık kaldıraçlı pozisyonu zorla kapatıldı; bu tutarın yaklaşık yüzde 90’ı fiyatın yükseleceğine oynayan (long) pozisyonlardan oluştu.
Düşüş; Fed’in Aralık’ta faiz artıracağı beklentisinin güçlenmesi, doların 19 ayın zirvesine çıkması, Nvidia’daki yönetim krizinin teknoloji hisselerinde yarattığı riskten kaçış ve spot Bitcoin ETF’lerinden süren çıkışlarla aynı haftaya denk geldi. Ethereum Ağustos’tan bu yana ilk kez 2.000 doların altına inerken XRP kısa süreliğine 1 doların altını gördü.
Rakamlarla son 24 saat
- Bitcoin: Gece saatlerinde yüzde 7’ye varan düşüşle 67.500 dolara kadar indi, akşam saatlerinde 68.800 dolar civarında işlem görüyor. Kasım ayındaki kayıp yüzde 11’i, yılın son çeyreğindeki kayıp yüzde 17’yi aştı.
- Ethereum: Ağustos’tan bu yana ilk kez 2.000 doların altına düşerek 1.910 dolara kadar geriledi.
- XRP: Psikolojik 1 dolar seviyesinin kısa süreliğine altına sarktı, haftalık kaybı yüzde 15’i aştı.
- Solana ve BNB: Solana 83 dolardan 78 dolara indi, BNB’de kayıp yüzde 6 civarında oldu.
- Toplam piyasa değeri: CoinGecko verilerine göre 2,35 trilyon dolara geriledi. Bitcoin’in piyasa payı yüzde 59 seviyesinde.
- Korku ve Açgözlülük Endeksi: 20 puana inerek “aşırı korku” bölgesine geçti ve 8 Temmuz’dan bu yana en düşük seviyeyi gördü. Endeks bir gün önce 28 puandaydı.
Tasfiye zinciri nasıl büyüdü?
Tasfiye (likidasyon), kaldıraçlı işlem yapan bir yatırımcının zararı teminatını eritecek seviyeye geldiğinde borsanın pozisyonu zorla kapatmasıdır. Fiyat önemli bir seviyeyi kırdığında bu zorunlu satışlar yeni satışları tetikler ve düşüş kendi kendini besleyen bir zincire dönüşür.
Bu kez de tablo böyle oluştu. Bitcoin ABD seansında 72 bin dolar desteğini kaybetti, Asya seansında 70 bin doların altına sarktığında ise bu seviyenin hemen altında biriken long pozisyonlar hızla tasfiye edildi. CoinDesk’in aktardığına göre yalnızca 70 bin doların kırıldığı dakikalarda yaklaşık 500 milyon dolarlık pozisyon kapandı. The Block’un CoinGlass verilerine dayanan hesabına göre dört saat içinde 798 milyon dolarlık tasfiye yaşandı ve bunun 718,5 milyon doları long pozisyonlardı. Yalnızca Bitcoin’de tasfiye edilen long pozisyonların tutarı 901 milyon doları aştı.
Laevitas piyasalar sorumlusu Rick Maeda, yaşananı bir “kaldıraç olayı” olarak nitelendirdi ve kritik seviyelerin kırılmasıyla bu seviyelerin altında yığılmış long pozisyonların hızla piyasadan çıkarıldığını söyledi. Günün en büyük tekil tasfiyesi, merkeziyetsiz türev platformu Hyperliquid’de açılmış 31 milyon doları aşan bir Bitcoin long pozisyonu oldu. Tasfiyelerin yüzde 35’ten fazlası Binance’te gerçekleşti.
Piyasadaki sığlık da düşüşü sertleştirdi. Talos verilerine göre büyük borsalardaki Bitcoin emir defteri derinliği 9 Kasım’da 72 milyon dolarla normalin yaklaşık yüzde 33 altındaydı. Alış emirlerinin az olduğu bu ortamda orta büyüklükteki satışlar bile fiyatı sert hareket ettirebiliyor.
Düşüşün arkasındaki beş neden
1. Fed’den faiz artırımı beklentisi
ABD’de Ekim ayı tüketici enflasyonu (TÜFE) aylık yüzde 0,4 ile beklentilerin üzerinde geldi. Bitget Wallet araştırma lideri Lacie Zhang’a göre bu veri, Fed’in Aralık’ta faiz artırma olasılığını yaklaşık yüzde 85’e taşıdı; tahvil faizleri ve dolar yükseldi. BTSE operasyon direktörü Jeff Mei ise piyasanın 25 yerine 50 baz puanlık bir artış ihtimalini de izlediğini, böyle bir senaryoda kripto paralardaki düşüşün derinleşebileceğini söyledi.
Bugün açıklanan Ekim ayı Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ise karışık bir tablo çizdi. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu’nun verilerine göre ÜFE aylık yüzde 0,4’lük beklentinin altında kalarak yüzde 0,3 arttı, ancak yıllık artış yüzde 6,5 ile Kasım 2022’den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Piyasalar 8-9 Aralık’taki Fed toplantısında 25 baz puanlık artışı tamamen fiyatlıyor, 50 baz puan ihtimali ise düşük de olsa masada. Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee de enflasyonun geniş tabana yayıldığını ve son dönemde ilerleme kaydedilmediğini söyledi.
2. Dolar 19 ayın zirvesinde
Doları altı büyük para birimiyle karşılaştıran Dolar Endeksi (DXY) 103’ün üzerine çıkarak Nisan 2025’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Endeks Ekim başından bu yana yaklaşık yüzde 2 değer kazandı, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi de yüzde 5’in üzerine çıktı. Güçlü dolar ve yüksek tahvil faizleri, likiditeye duyarlı riskli varlıklar için genellikle olumsuz bir gelişme olarak görülüyor.
3. Nvidia’daki yönetim krizi
Nvidia’nın kurucu ortağı Jensen Huang’ın, şirketin başlattığı soruşturmanın ardından CEO’luktan istifa etmesi teknoloji hisselerinde riskten kaçışı hızlandırdı. Son dönemde yapay zekâ hisseleriyle birlikte hareket etme eğilimi artan kripto piyasası da bu dalgadan payını aldı.
4. Spot Bitcoin ETF’lerinden çıkış
Farside Investors verilerine göre ABD’deki spot Bitcoin ETF’lerinden 5-11 Kasım arasında yaklaşık 1,4 milyar dolar net çıkış yaşandı ve bunun 1 milyar dolardan fazlası BlackRock’un IBIT fonundan geldi. Fonlar 12 Kasım’da da üst üste altıncı gün net çıkış kaydetme yolundaydı. Cointelegraph’ın aktardığına göre IBIT’ten Çarşamba gününe kadar dokuz işlem günü üst üste toplam 2 milyar doları aşkın çıkış yaşandı. CoinDesk’e göre spot Bitcoin ETF’lerinin yılbaşından bu yana net çıkışı 1,5 milyar doları aştı.
5. MSCI kararı ve jeopolitik riskler
MSCI, Strategy ve Metaplanet’i 30 Kasım’dan itibaren küresel endekslerinden çıkaracak. Tahminlere göre bu karar endeks fonlarında 8,8 milyar dolara varan pasif satışa yol açabilir (ayrıntılar: MSCI kararı ve Anthropic IPO’su). Orta Doğu’da ise İran Devrim Muhafızları’nın Bahreyn’deki bir ABD erken uyarı radarını vurduğunu açıklaması gerginliği artırdı. WTI petrolü varil başına 88 dolar civarında seyrediyor.
Bitcoin’de kritik seviyeler
Lacie Zhang’a göre Bitcoin için ilk destek 68.000 dolar, ardından 65.000-66.000 dolar bölgesi geliyor. Bu bölgenin net biçimde kırılması halinde 62.000-63.000 dolar aralığı gündeme gelebilir. Yukarıda ise 72.000-74.000 dolar aralığı ilk direnç olarak öne çıkıyor. CoinGecko verilerine göre Bitcoin, 21 Ekim’de gördüğü 84.778 dolarlık 30 günlük zirvesinden bu yana yaklaşık yüzde 19 değer kaybetti.
Piyasa önümüzdeki günlerde neyi izleyecek?
- 17 Kasım: Nvidia’nın çeyrek bilançosu. Yönetim değişikliğinin ardından gelecek sonuçlar teknoloji hisseleri ve kripto piyasası için yön belirleyici olabilir.
- Gelecek hafta: Anthropic’in halka arzı. Zhang’a göre güçlü talep yapay zekâ, teknoloji ve kripto tarafında havayı düzeltebilir; zayıf bir açılış ise riskten kaçışı derinleştirebilir.
- Kasım sonu: ABD PCE enflasyon verisi ve 30 Kasım’da yürürlüğe girecek MSCI endeks değişiklikleri.
- 8-9 Aralık: Fed toplantısı ve yetkililerin faiz projeksiyonları.
Her analist aynı ölçüde karamsar değil. ViaBTC baş analisti Jeff Ko, kalıcı enflasyonun uzun vadede Bitcoin’in enflasyona karşı koruma aracı olarak cazibesini artırabileceğini, İran cephesinde bir yumuşamanın ise enflasyonu düşürmenin en hızlı yollarından biri olabileceğini belirtti.
Türk yatırımcı için tablo
CoinGecko verilerine göre Bitcoin TSİ 18.59 itibarıyla yaklaşık 3,46 milyon TL’den, Ethereum ise yaklaşık 97.290 TL’den işlem görüyor. Güncel TL fiyatlarını Bitcoin kaç TL, Ethereum kaç TL, XRP kaç TL ve Solana kaç TL sayfalarımızdan, tüm piyasaları ise Piyasalar sayfamızdan anlık takip edebilirsiniz. XRP’deki görece sert kayıpların nedenlerini bu haberimizde ele aldık.
Bu tür sert dalgalanma dönemlerinde yüksek kaldıraçlı işlemler, fiyatta görece küçük bir hareketle bile pozisyonun tamamen kaybedilmesine yol açabiliyor. Son 24 saatte tasfiye edilen 1,6 milyar dolarlık pozisyonun ezici çoğunluğunun yükseliş beklentisiyle açılmış olması da bu riskin somut bir göstergesi.
Bu içerik yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için Yasal Uyarı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Bu haber, Trader Haber Kripto Masası editoryal süreci kapsamında hazırlanmıştır.
İlgili Haberler
Bitcoin 90.000 doları görebilir, ancak 65.000 dolar testi riski var
Bitcoin ETF nedir? Spot kripto ETF’ler nasıl çalışır?
Bitcoin halving nedir? Bir sonraki halving ne zaman?
Peter Schiff Bitcoin’in uzun süreli ayı piyasasında olduğunu açıkladı
XRP, Bitcoin, Ether ve Solana’ya göre neden daha fazla değer kaybediyor?
BTC, ETH ve XRP’de korku seviyesi zirveye ulaşıyor
