Long (uzun) pozisyon, bir varlığın fiyatının yükseleceği beklentisiyle açılan alım pozisyonudur. Short (kısa) pozisyon ise fiyatın düşeceği beklentisiyle açılan ve düşüşten kazanç hedefleyen satış pozisyonudur. Short pozisyona Türkçede açığa satış da denir.
Long pozisyon nasıl çalışır?
Long, en bilinen yatırım şeklidir: ucuzdan al, pahalıya sat. 100 liradan aldığınız bir hisse 120 liraya çıktığında satarsanız hisse başına 20 lira kazanırsınız. Spot piyasada long pozisyonun en fazla kaybı yatırılan tutar kadardır; fiyat sıfıra düşmedikçe varlık elinizde kalır.
Short pozisyon (açığa satış) nasıl çalışır?
Short pozisyonda önce satılır, sonra geri alınır. Klasik açığa satışta yatırımcı elinde olmayan bir varlığı ödünç alarak satar, fiyat düştüğünde daha ucuza geri alıp ödünç verene iade eder. Aradaki fark kârdır.
Örnek: Bir hisseyi ödünç alıp 100 liradan sattınız. Fiyat 80 liraya düştüğünde geri alıp iade ederseniz hisse başına 20 lira kazanırsınız. Fiyat 130 liraya çıkarsa hisse başına 30 lira zarar edersiniz.
Kripto paralarda short pozisyon çoğunlukla vadeli işlem kontratlarıyla açılır; ödünç alma işlemi kontrat yapısının içinde gerçekleşir.
Long ve short arasındaki temel farklar
- Beklenti: Long yükseliş, short düşüş beklentisidir.
- Kayıp sınırı: Spot long pozisyonda kayıp yatırılan tutarla sınırlıdır. Short pozisyonda ise fiyat teorik olarak sınırsız yükselebileceği için zarar da teorik olarak sınırsızdır.
- Maliyet: Short pozisyonlarda ödünç alma ücreti, vadeli kontratlarda ise fonlama ücreti gibi maliyetler oluşabilir.
Short squeeze nedir?
Bir varlıkta çok sayıda short pozisyon birikmişken fiyat beklenmedik şekilde yükselirse, zarar eden short sahipleri pozisyonlarını kapatmak için alım yapmak zorunda kalır. Bu zorunlu alımlar fiyatı daha da yukarı iter. Kripto piyasasında bu süreç çoğunlukla zincirleme short tasfiyeleri şeklinde görülür.
Long/short oranı ne anlatır?
Bazı veri platformları, bir borsadaki long ve short hesap sayısını oranlayarak yayımlar. Oranın çok yüksek ya da çok düşük olması, piyasanın tek yöne yığıldığına işaret edebilir. Bu veri tek başına yön göstergesi değildir; fiyat, hacim ve açık pozisyonla birlikte okunmalıdır.
Sık sorulan sorular
Türkiye’de açığa satış yapılabilir mi?
Borsa İstanbul’da açığa satış SPK ve Borsa İstanbul kurallarına tabidir; bu kurallar dönem dönem değiştirilebilir ya da belirli paylar için kısıtlanabilir. Güncel durumu aracı kurumunuzdan teyit etmek gerekir.
Long pozisyon kaldıraçlı açılabilir mi?
Evet. Vadeli işlemlerde ve kredili alımlarda long pozisyon da kaldıraçlı açılabilir; bu durumda fiyat düştüğünde tasfiye riski doğar.
Diğer temel kavramlar için Kripto ve Borsa Sözlüğü sayfamıza göz atabilirsiniz.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için Yasal Uyarı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
İlgili Haberler
Piyasa değeri (market cap) nedir? Nasıl hesaplanır?
Kripto cüzdan nedir? Soğuk ve sıcak cüzdan farkı, güvenli kullanım
Altcoin nedir? Bitcoin dışındaki kripto paralar ve altcoin sezonu
Bitcoin ETF nedir? Spot kripto ETF’ler nasıl çalışır?
Stablecoin nedir? USDT ve USDC nasıl çalışır, riskleri neler?
Bitcoin halving nedir? Bir sonraki halving ne zaman?
